Strona główna > Najczęściej zadawane pytania

Najczęściej zadawane pytania

Jeśli chcesz wiedzieć więcej na temat chorób wywoływanych przez pneukokoki i rotawirusy, a także poznać zalety szczepień skojarzonych przeczytaj odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania, które zawarliśmy w trzech grupach tematycznych: szczepienia skojarzone, rotawirusy i pneumokoki.
W przypadku wątpliwości możesz także zapytać naszego eksperta!

> Przed jakimi chorobami chronią szczepienia z obowiązkowego Programu Szczepień Ochronnych podawane zdrowym niemowlętom?
> Co to są szczepionki skojarzone?
> Jakie są zalety szczepionek skojarzonych?
> Kiedy można rozpocząć tzw. „alternatywny program szczepień ochronnych”?
> Jak w polskim Programie Szczepień Ochronnych stosować szczepionki skojarzone?

1. Przed jakimi chorobami chronią szczepienia z obowiązkowego Programu Szczepień Ochronnych podawane zdrowym niemowlętom?

Błonica (dyfteryt) – choroba przenoszona drogą kropelkową. Wywołuje ją bakteria Corynebacterium diphtheriae. Podstawową postacią choroby jest błonica gardła i krtani (krup), rzadziej nosa, spojówek, pępka, skóry lub zakażenie rany (błonica przyranna). Uwalniana w wyniku zakażenia toksyna błonicza powoduje m.in. uszkodzenie mięśnia sercowego, niewydolność oddechową lub krążenia.^1,2

Tężec – ostra choroba zakaźna, wywołana zjadliwą toksyną bakterii Clostridium tetani. Powstaje przy naruszeniu ciągłości tkanek (w wyniku skaleczeń, ran). Objawia się szczękościskiem, a także kurczem mięśni obejmującym stopniowo kark, grzbiet, brzuch i kończyny, oraz charakterystycznymi prężeniami. Śmiertelność z powodu tężca, mimo możliwości intensywnej terapii, jest nadal bardzo wysoka – umiera niemal co druga zakażona osoba.³

Krztusiec (koklusz) – ostra choroba zakaźna dróg oddechowych wywołana przez bakterię Bordetella pertussis⁴. Rozpoczyna się katarem, zaczerwienieniem gardła oraz spojówek. Po ok. 1–2 tygodniach pojawia się napadowy kaszel, z zanoszeniem, objawami duszenia się i wymiotami. U niemowląt atak taki może zakończyć się całkowitym bezdechem lub drgawkami. Powikłania krztuśca mogą prowadzić do trwałego uszkodzenia mózgu. Jego następstwem są zaburzenia w fizycznym i umysłowym rozwoju dziecka.⁵

Nagminne porażenie dziecięce (choroba Heinego–Medina, poliomyelitis) – Choroba zakaźna wywoływana przez 3 typy wirusa polio. Szerzy się drogą pokarmową (np. w wyniku wypicia skażonej wody), kropelkową oraz przez zakażone przedmioty.⁶
Objawia się gorączką, bólami głowy i biegunką. Czasami występuje zapalenie opon mózgowo–rdzeniowych. Do trwałych następstw choroby Heinego–Medina należą porażenia i niedowłady (zwłaszcza mięśni kończyn dolnych) oraz zaniki mięśniowe ze skróceniem porażonej kończyny⁷. Śmiertelność wśród chorych na postać porażenną sięga 10%⁸. Dzięki szczepieniom, choroba Heinego–Medina jest obecnie chorobą niezwykle rzadko występującą⁹

Zakażenia Hib – jednym z najpoważniejszych następstw zakażenia bakterią Haemophilus influenzae typu B (Hib) jest zapalenie opon mózgowo–rdzeniowych, które w 5% kończy się śmiercią. W 25% zachorowań występują trwałe ubytki neurologiczne (np. trwała utrata słuchu). Hib wywołuje także zapalenie nagłośni, zapalenia skóry i tkanki podskórnej, zapalenie płuc, zapalenia stawów, osierdzia i szpiku kostnego. Zakażenie Hib może także prowadzić do bardzo niebezpiecznej dla życia dziecka posocznicy (sepsy).¹⁰

Wirusowe zapalenie wątroby (WZW) typu B – wirusem można zakazić się, gdy dochodzi do naruszenia ciągłości tkanek, np. w wyniku wykonywanych zabiegów medycznych (np. w szpitalu), ale także u fryzjera, stomatologa, czy w gabinecie kosmetycznym (np. przy przekłuwaniu uszu) oraz podczas wykonywania tatuażu. Wystarczy 0,00004 ml krwi do zakażenia! Zakażona wirusem kobieta w ciąży może zakazić swoje jeszcze nienarodzone dziecko. Do zakażenia może dojść także podczas porodu oraz poprzez kontakt seksualny. Choroba ma różny przebieg. W wyniku zakażenia często dochodzi do marskości wątroby lub raka wątroby.¹¹

w górę

2. Co to są szczepionki skojarzone?

Szczepionki skojarzone to szczepionki, które uodparniają jednocześnie przed kilkoma chorobami zakaźnymi. Zawierają one w swym składzie różne drobnoustroje lub antygeny pochodzące z różnych drobnoustrojów (wirusów i/lub bakterii np. szczepionki 3–składnkowe – DTPw, DTPa, MMR, szczepionki 5–składnikowe – DTPa-IPV-Hib, a nawet 6–składnikowe – DTPa-IPV-Hib-HBV)*.^12,13

*DTPw – szczepionka przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi (zawierająca pełnokomórkokwy składnik krztuśca)
DTPa – szczepionka przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi (zawierająca bezkomórkowy składnik krztuśca)
MMR – skojarzona szczepionka przeciw odrze, śwince i różyczce
DTPa-IPV-Hib – szczepionka przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi (zawierająca bezkomórkowy składnik krztuśca), poliomielitis, Haemophilus influenzae typ b
DTPa-IPV-Hib-HBV – szczepionka przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi (zawierająca bezkomórkowy składnik krztuśca), poliomielitis, Haemophilus influenzae typ b, i wirusowemu zapaleniu wątroby typu B

w górę

3. Jakie są zalety szczepionek skojarzonych?

Szczepionki skojarzone zapewniają dziecku szeroką ochronę przed chorobami zakaźnymi, ograniczając liczbę zastrzyków, zmniejszają ból i stres u dziecka oraz redukują liczbę wizyt w placówkach służby zdrowia.^13,14

w górę

4. Kiedy można rozpocząć tzw. „alternatywny program szczepień ochronnych”?

„Alternatywny program szczepień ochronnych” to inaczej program obowiązkowy poszerzony o szczepienia zalecane. Dlatego najlepiej rozpocząć go we wskazanym przez Program Szczepień Ochronnych wieku 7– 8 tyg. życia dziecka, kiedy poza obowiązkowym szczepieniem wzw B, DTP i Hib można rozpocząć profilaktykę przeciwko rotawirusom i pneumokokom. Jest to także właściwy moment do zdecydowania, czy zastosować szczepionkę skojarzoną 5–składnikową DTPa-IPV-Hib lub 6–składnikową DTPa-IPV-Hib-HBV. Oczywiście włączenie szczepień zalecanych możliwe jest w każdym momencie, uwzględniając schematy związane z wiekiem dziecka i obowiązujące zasady szczepień.^12,15

w górę

5. Jak w polskim Programie Szczepień Ochronnych stosować szczepionki skojarzone?

Szczepionki skojarzone należy stosować zgodnie z zarejestrowanymi na terenie Polski wskazaniami i schematem dawkowania zalecanym przez producenta.^15,16

w górę

Referencje:

1. Kuszewski K., Krztusiec [w]: Choroby zakaźne i pasożytnicze – epidemiologia i profilaktyka, Magdzik W, Alfamedica press;, 2. CDC. The Pink Book, „Diphtheria”, chapter 5, pp. 59–70, 3. Kuszewski K., Teżęc [w]: Choroby zakaźne i pasożytnicze – epidemiologia i profilaktyka, Magdzie W, Alfamedica press, Bielsko-Biała 2007, 4. Wysocki J., Czajka H., Szczepienia w pytaniach i odpowiedziach, Wydanie II, Help-Med., Kraków 2008, 5. Kuszewski K., Krztusiec [w]: Choroby zakaźne i pasożytnicze – epidemiologia i profilaktyka, Magdzie W, Alfamedica press, Bielsko-Biała 2007, 6. Jarząbek Z., Porażenie dziecięce nagminne [w]: Choroby zakaźne i pasożytnicze – epidemiologia i profilaktyka, red. W. Magdzie, alfamedica press, Bielsko-Biała 2007., 7. „Poliomyelitis i inne postacie porażeń wiotkich”, rozdz. 2 [w]: Magdzik W. „Program eradykacji poliomyelitis – realizacja i perspektywy”, alfamedica press, Bielsko-Biała 2007, 8. Jarząbek Z., Porażenie dziecięce nagminne [w]: Choroby zakaźne i pasożytnicze – epidemiologia i profilaktyka, red. W. Magdzie, alfamedica press, Bielsko-Biała 2007, 9. WHO, Poliomyelitis, Fact Sheet No 114, 2008., 10. Rosińska M. Zapalenia opon mózgowo–rdzeniowych bakteryjne wywołana przez Haemophilus influenzae [w]: Choroby zakaźne i pasożytnicze – epidemiologia i profilaktyka, red. W. Magdzie, alfamedica press, Bielsko-Biała 2007, 11. Magdzik W. Wirusowe zapalenie wątroby typu B (WZW B) i typu B+D (WZW B+D) [w]: Choroby zakaźne i pasożytnicze – epidemiologia i profilaktyka, red. W. Magdzie, alfamedica press, Bielsko-Biała 2007, 12. www.emea.europa.eu, 13. Ślusarczyk J. Charakterystyka szczepionek [w]: Wakcynologia, wyd II, poszerzone i aktualizowane, pod red. Magdzik W, Naruszewicz-Lesiuk D, Zieliński A, alfamedica press, Bielsko-Biała 2007;, 14. Mazurowska-Magdzik, Przegląd Ped 2001; vol. 31 No 2, 103-106, 15. Wysocki J, Czajka H. Szczepienia w pytaniach i odpowiedziach, wyd II, Help Med Kraków 2008 str. 16, 16. Program Szczepień Ochronnych na 2010 rok, Załącznik do Komunikatu Głównego Inspektora Snitarnego z dnia 22 października 2009 (poz. 47)

Sprawdź czy w naszej sekcji najczęściej zadawane pytania, nie została już udzielona odpowiedź na Twoje pytanie!

Informujemy, że niniejszy serwis internetowy nie został stworzony w celu udzielania porad ani konsultacji medycznych. Zastrzegamy równocześnie, że wszelkie informacje przekazywane za pośrednictwem serwisu internetowego www.obejmijmnieszczepieniem.pl mają wyłącznie charakter informacyjny i nie mogą w żadnym przypadku zastępować fachowej porady udzielonej przez lekarza bądź inna osobę upoważnioną do udzielenia takich porad.

Odpowiedź na pytanie otrzymasz na podany adres w ciągu 3 dni.

dr Ewa Duszczyk

dr Ewa Talarek

Podaj swoje imię:

Podaj swój adres e-mail:

Treść pytania: